Kategori: Makaleler

“Zahide” Şarkısı: Sözler Kime Ait? Bir Edebiyatçının Kendi Sesiyle Soru: Şarkıda Kim Konuşur? Edebiyatın, hayatın en sıradan anlarını bile bir “öykü” hâline getirme gücü vardır. Bir yoldan geçen, uzak diyarlardan gelen bir melodi; bir köy düğünü ya da iç çekerek söylenen bir türkünün sözleri… Özellikle sesi donmuş birinin yüreğini titreten şarkı sözü, aynı zamanda belleğin ve kimliğin ifadesidir. “Zahide” de böylesi bir şarkı: içinde aşk, gurbet, hasret var; bir yanıyla acı, diğer yanı umut. Fakat o sözcükleri kimin kalemiyle yazıldığını sorduğumda, bir edebiyatçı gibi düşünmek isterim: “Kim konuşuyor?” Araştırma derinliğine inince, “Zahide”nin şarkı sözlerinin yalnızca seslendiren tarafından değil — yani…

Mustafa Kemal ve Temsil Heyeti Üyeleriyle 27 Aralık 1919’da Geldikleri Yer: Samsun Geçmişin İzinde: Bugünle Bağ Kuran Bir Tarihçi Bakışı Geçmiş, sadece eski olaylardan ibaret değildir. Tarih, zaman içinde şekillenen toplumsal yapıları, kırılma noktalarını ve dönüşümleri anlamamıza yardımcı olur. Bugün, bu tarihi izler üzerinden hem geçmişi hem de bugünü kavrayarak, her bir dönemin nasıl birbirine bağlandığını keşfetmeye çalışıyoruz. Birçok olay, kendi döneminin koşulları içinde özel bir yere sahip olsa da, tarihsel bir perspektifle baktığımızda, her olayın aslında bir kırılma noktası ve dönüşümün habercisi olduğunu görürüz. 27 Aralık 1919’da Mustafa Kemal Atatürk ve temsil heyeti üyelerinin geldikleri Samsun, işte tam da…

Lion Ne Anlama Gelir? Antropolojik Bir Perspektiften İnceleme Kültürlerin Çeşitliliğine Dair Meraklı Bir Antropoloğun Girişi Kültürler, insanlığın tarihsel evrimiyle şekillenen çok katmanlı ve dinamik yapılar olarak karşımıza çıkar. Her kültür, kendine has ritüelleri, semboller ve topluluk yapılarıyla kendi kimliğini inşa eder. Bu kimlikler, bazen bir hayvan figüründen, bazen ise doğada var olan bir öznenin mitolojik anlamından beslenir. İnsanlar, hayvanları sadece biyolojik varlıklar olarak görmekle kalmaz, onlara anlamlar yükler, sembolik değerler atfeder ve bu semboller üzerinden kendi dünyalarını şekillendirirler. Bir antropolog olarak, kültürlerin şekillendiği bu sembolik dilin derinliklerine inmeyi çok seviyorum. Bu yazıda ise, farklı kültürlerde sıkça karşımıza çıkan bir figür,…

Şira Yıldızı Hangi Yıldızdır? Küresel ve Yerel Açılardan İnceleme Giriş: Şira Yıldızı Hakkında Merak Ettiklerimiz Hadi gelin, gökyüzünde parlak bir nokta olan ve çoğumuzun geceleyin dikkatini çeken Şira yıldızını biraz daha yakından tanıyalım. Belki bu yazıyı okuduktan sonra, geceleri gökyüzüne bakarken bu yıldızın kim olduğunu bildiğinizi hissedeceksiniz. Her ne kadar hepimizin bildiği ve zaman zaman bahsettiği bir yıldız olsa da, Şira’nın ne olduğunu, kültürel anlamlarını ve tarihi bağlamlarını tartışmak ilginç olacaktır. Özellikle Türkiye’de, Şira yıldızı hakkında farklı inanışlar, halk arasında sıkça yer alan yorumlar var. Bu yazımda, hem küresel hem de yerel açıdan Şira yıldızını ele alacağım. Şira Yıldızı Nedir?…

Urfa Kürtçe İsmi Nedir? Kültürel Kimlik ve Tarihsel Yansımalara Eleştirel Bir Bakış Urfa… Türkiye’nin güneydoğusunda, tarihi ve kültürel derinliğiyle kendine has bir şehir. Ama Urfa’nın Kürtçe ismi nedir? İşte bu basit ama bir o kadar karmaşık soru, sadece bir yer isminin ötesinde çok şey anlatıyor. Urfa’nın Kürtçe ismi, hem kimlik meselesi hem de tarihsel bir arka planı içinde barındırıyor. Peki, bu ismi gerçekten bilmek ne anlama gelir? Gelin, bu soruyu tartışalım. Urfa ve Kürtçe İsimler: Kimlik Arayışı Urfa’nın Kürtçe ismi “Ruhê” veya “Riha” olarak bilinir. Evet, şehirdeki Kürtler Urfa’yı “Riha” olarak adlandırırken, Türkçe olarak “Urfa” denmesi, bir tarihsel ve kültürel…

Helikobakteri Nasıl Tedavi Edilir? Felsefi Bir Bakış Açısı Giriş: Sağlık, Etik ve İnsanlık Bir insanın bedensel sağlığı, sadece fiziksel bir durumdan ibaret midir? Yoksa bu, yaşamın anlamı, etkileşimlerimiz, toplumumuz ve hatta inançlarımızla şekillenen bir içsel mücadele midir? Sağlığın sadece biyolojik değil, aynı zamanda etik, epistemolojik ve ontolojik yönleri olduğunu düşündüğümüzde, tedavi süreci de derin bir felsefi soruyu gündeme getiriyor: Tedavi, sadece hastalığı ortadan kaldırmak mıdır, yoksa insanın varoluşuna dair bir anlam arayışı mıdır? Helikobakter Pilori (H. pylori) tedavisini ele alırken, bu soruyu derinlemesine düşünmek önemlidir. Bu bakteri, midede yaralara ve sindirim problemlerine yol açan, dünya çapında yaygın olan bir mikroorganizmadır.…

Kurak Sözcüğünde Ses Düşmesi Var Mı? Bursa’da yaşıyorum ve son zamanlarda dilin inceliklerini keşfetmek, özellikle de Türkçedeki bazı kelimelerin evrimi üzerine düşünmek çok ilgimi çekiyor. Kurak kelimesi de üzerinde sıkça düşündüğüm, ses değişimlerini gözlemlemek istediğim bir örnek. “Kurak” kelimesi günlük yaşamda sıkça karşılaştığımız bir kelime ama aslında dilbilgisel açıdan bakıldığında, bu kelimenin nasıl bir evrim geçirdiğini, hatta ses düşmesinin olup olmadığını anlamak da oldukça ilginç. Hadi gelin, “Kurak” sözcüğünde ses düşmesi var mı? sorusunu yerel ve küresel bakış açılarıyla biraz daha derinlemesine inceleyelim. Türkçede Ses Düşmesi ve Kurak Kelimesi Türkçede ses düşmesi, kelimelerin zaman içinde değişime uğrayarak bazı seslerin kaybolması…

Ezan Okunduğunu Duyunca Ne Söylenir? Antropolojik Bir Bakış Giriş: Kültürlerin Zenginliği Üzerine Kültürlerin çeşitliliği, insanlığın en büyüleyici yönlerinden biridir. Bir dil, bir müzik türü, bir yemek, bir ritüel – her biri, bir toplumun kimliğini ve yaşam tarzını şekillendirir. Bu kültürel pratikler, bazen gündelik hayatın bir parçası haline gelirken, bazen de insanların dünyayı nasıl algıladıklarını ve birbirleriyle nasıl ilişkiler kurduklarını derinden etkiler. Her toplumun kendine özgü bir ritüeli ve buna bağlı olarak da kendine özgü bir anlam dünyası vardır. Peki, ezanın okunduğunu duyduğumuzda ne söylenir? Birçok insanın hemen cevap verebileceği bu soru, aslında derin bir kültürel ve antropolojik anlam taşır. Ezan,…

Akustik Gitar Öğrenmek Zor Mu? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Perspektifinden Bir Bakış Gitarın telleri, sadece birer nota değil, toplumsal normların, fırsat eşitsizliklerinin ve kişisel yolculukların da yansıması olabilir… Gitar ve Toplumsal Cinsiyet: Bir Kadın Olarak İfade Özgürlüğü Birkaç hafta önce, Kadıköy’deki o meşhur müzik dükkanına uğradım. Orada, akustik gitar almayı planlayan bir kadının, çalışanla sohbetini duydum. Kadın, “Benim için zor olur mu gitar öğrenmek?” diye sordu. Çalışan, “Hayır, kesinlikle zor olmaz, sadece zaman ve pratik gerektirir,” dedi. Ama kadının gözlerindeki tereddüt, o anki cevabın ötesinde bir şey söylüyordu. Gitar, uzun yıllar erkeklerin domine ettiği bir enstrüman olarak görülmüştür.…

AA Ne Demek Puan? Gerçek Hayattan Bir Hikâye Geçen hafta, Ankara’nın yoğun trafikli bir sokağında yürürken bir arkadaşımın AA puanı hakkında yaptığı sohbete kulak misafiri oldum. O an, 25 yaşında bir ekonomi öğrencisi ve veriyle uğraşmayı seven biri olarak, “AA ne demek puan?” sorusu kafamda dönüp durdu. Hadi gelin, bu soruyu birlikte inceleyelim. Bir anlamda, kendi hikâyemi de içine katarak, AA puanının ne anlama geldiğine dair biraz daha derinleşelim. AA Puanı Nedir? Bir arkadaşımın örneğiyle başlamak istiyorum. Geçenlerde bir iş görüşmesine gitmiştim, içeriye girerken oldukça gergindim çünkü CV’de yazan her bilgi sorgulanacak, her detay açığa çıkacaktı. İş görüşmesinin başında, “Evet,…